Σάββατο 5 Σεπτεμβρίου 2015

Η μετάβαση στο εθνικό νόμισμα, Kώστας Λαπαβίτσας

Περίληψη

Η αναγκαιότητα του εθνικού νομίσματος

Η Ελλάδα χρειάζεται ένα πρόγραμμα κοινωνικής αλλαγής, ανάκτησης της εθνικής κυριαρχίας, οικονομικής προόδου και ανάπτυξης με κοινωνική δικαιοσύνη. Το πρόγραμμα αυτό είναι απολύτως αδύνατον να εφαρμοστεί εντός του πλαισίου της ΟΝΕ. Για τον λόγο αυτό, η Ελλάδα πρέπει να προετοιμαστεί για την εισαγωγή εθνικού νομίσματος.

Η έξοδος από την ΟΝΕ είναι ένας δρόμος που εμπεριέχει συγκρούσεις με ισχυρότατα εγχώρια και ξένα συμφέροντα. Ο σημαντικότερος παράγοντας για μια επιτυχημένη μετάβαση σε εθνικό νόμισμα είναι η αποφασιστικότητα της κυβέρνησης που θα αντλεί δύναμη από τη λαϊκή στήριξη και συμμετοχή.

Οι θετικές πλευρές της εξόδου από  την ΟΝΕ

• Ανάκτηση της νομισματικής κυριαρχίας, άρα δυνατότητα αυτόνομης παροχής ρευστότητας στην οικονομία.
• Υλοποίηση του σχεδίου ανασυγκρότησης που βασίζεται σε δημόσιες  επενδύσεις και ευνοεί παράλληλα τις ιδιωτικές επενδύσεις.
• Ανάκτηση της εγχώριας αγοράς από τα εισαγόμενα προϊόντα και τόνωση των εξαγωγών.
• Αποδέσμευση της δημοσιονομικής πολιτικής από το ασφυκτικό πλαίσιο της ΟΝΕ επιτρέποντας την πραγματική άρση της λιτότητας και την αναδιανομή του πλούτου και του εισοδήματος.
• Δυνατότητα ταχύρρυθμης ανάπτυξης μετά τους πρώτους μήνες προσαρμογής.
• Δυνατότητα παραμονής στην ΕΕ, αν ο ελληνικός λαός το επιλέξει. Η Ελλάδα δεν θα απομονωθεί, αλλά θα ακολουθήσει μια διαφορετική προσέγγιση από τις χώρες του πυρήνα της ΕΕ.

Για μια επιτυχημένη μετάβαση στο εθνικό νόμισμα


Η μετάβαση στο εθνικό νόμισμα απαιτεί πρωτίστως πολιτική βούληση, ενεργή λαϊκή συμμετοχή, αλλά και τεχνική προετοιμασία, ώστε να αντιμετωπιστούν οι δυσκολίες της. Η ιστορική εμπειρία από συγκρίσιμα νομισματικά γεγονότα δείχνει ότι η ανάκαμψη αρχίζει να γίνεται ορατή μετά από λίγους μήνες.

Η ανάκαμψη θα βασιστεί καταρχήν στην ανάκτηση της εγχώριας αγοράς, με την ενδυνάμωση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, καθώς και στην τόνωση των εξαγωγών. Το πρώτο διάστημα θα επιτελεστεί η επούλωση από τις μνημονιακές πολιτικές, οδηγώντας σε ταχύρρυθμη ανάπτυξη, μείωση της ανεργίας και αύξηση των εισοδημάτων. Αυτή θα είναι η βάση για τη μεσοπρόθεσμη ανασυγκρότηση της χώρας στο πλαίσιο του ευρύτερου προγράμματος οικονομικής και εθνικής ανασυγκρότησης.

Η Ελλάδα χρειάζεται ένα ισχυρό επενδυτικό πρόγραμμα που θα στηρίζεται σε δημόσιες επενδύσεις και παράλληλα θα ευνοεί τις ιδιωτικές επενδύσεις. Θα εθνικοποιηθούν οι αποτυχημένες ιδιωτικές τράπεζες, με νέα αντίληψη διοίκησης και στροφή προς τις παραγωγικές επενδύσεις. Έτσι θα δημιουργηθεί σταδιακά μια νέα σχέση ανάμεσα στον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα.

Καίρια βήματα της μετάβασης

1. Η κυβέρνηση θα ανακοινώσει την αποχώρηση της χώρας από την ΟΝΕ, χωρίς παράλληλη έξοδο από την ΕΕ.
2. Ταυτόχρονα θα ανακοινωθεί αναστολή των εξωτερικών πληρωμών στο δημόσιο χρέος με στόχο τη διαγραφή του μεγαλύτερου μέρους του.
3. Το Δημόσιο θα αναλάβει άμεσα τον έλεγχο της Τράπεζας της Ελλάδος και η διοίκησή της θα αντικατασταθεί.
4. Θα εξορθολογιστούν και θα εξομαλυνθούν οι έλεγχοι που ήδη υπάρχουν στις τραπεζικές πράξεις και στις ροές κεφαλαίων προς το εξωτερικό.
5. Θα εθνικοποιηθούν οι συστημικές τράπεζες, θα τεθούν υπό δημόσια διοίκηση και θα εξυγιανθεί ο ισολογισμός τους. Θα δημιουργηθεί μηχανισμός για τη σεισάχθεια των τραπεζικών χρεών των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων με κοινωνικά κριτήρια.
6. Θα μετατραπεί το σύνολο των τραπεζικών υποχρεώσεων και περιουσιακών στοιχείων που διέπονται από το ελληνικό δίκαιο στο εθνικό νόμισμα με ισοτιμία 1:1. Θα μετατραπούν και οι μισθοί με την ίδια ισοτιμία.
7. Το νέο νόμισμα θα υποτιμηθεί στις διεθνείς αγορές. Δύο παράγοντες θα περιορίσουν σημαντικά την υποτίμηση. Πρώτο, το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών είναι ισορροπημένο γιατί η Ελλάδα έχει πλεόνασμα στο εμπόριο υπηρεσιών που αντισταθμίζει το έλλειμμα στο εμπόριο αγαθών. Δεύτερο, υπάρχουν ήδη έλεγχοι στις κεφαλαιακές ροές που περιορίζουν τη συναλλαγματική κερδοσκοπία.
8. Η υποτίμηση του νέου νομίσματος θα συμβάλλει στην ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας τονώνοντας την εγχώρια παραγωγή και τις εξαγωγές. Με τις εγκυρότερες εκτιμήσεις, οι επιπτώσεις στον πληθωρισμό θα κυμανθούν κοντά στο 10% για τον πρώτο χρόνο και πτωτικά κατόπι.
9. Η κυβέρνηση θα λάβει άμεσα μέτρα για την προστασία του λαϊκού εισοδήματος, όπως μείωση της φορολογίας στα καύσιμα και σταδιακή αύξηση του κατώτατου μισθού. Μέτρα θα ληφθούν επίσης για τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων με φορολογικές ελαφρύνσεις και πιστωτική βοήθεια, ώστε να αντιμετωπιστούν οι πιέσεις στο κόστος.
9. Τους πρώτους μήνες η τροφοδοσία της αγοράς σε ορισμένα βασικά αγαθά - φάρμακα, τρόφιμα και καύσιμα - θα απαιτήσει συντονισμένες κρατικές ενέργειες. Η Ελλάδα έχει ήδη σημαντική κάλυψη στα φάρμακα και τα τρόφιμα από εγχώριες πηγές. Έχει επίσης ικανοποιητική εγχώρια κάλυψη στην ηλεκτρική ενέργεια, αλλά θα χρειαστούν διακρατικές συμφωνίες για να αυξηθεί η διαθεσιμότητα των καυσίμων.
10. Η Ελλάδα έχει την ικανότητα να πληρώσει για τις εισαγωγές φαρμάκων, τροφίμων και καυσίμων, δεδομένου μάλιστα ότι το ισοζύγιο πληρωμών είναι σε ισορροπία. Θα χρειαστεί κρατική παρέμβαση για ιεράρχηση των εισαγωγών ώστε να ικανοποιηθούν χωρίς προβλήματα οι επείγουσες ανάγκες για φάρμακα. Δεν τίθεται θέμα «δελτίου» όπως ισχυρίζονται οι καταστροφολόγοι.
 10. Η έξοδος από την ΟΝΕ θα δράσει καταλυτικά στο σημερινό άρρωστο οικονομικό μοντέλο, ευνοώντας την αντικατάσταση των εισαγωγών από εγχώρια παραγωγή και την βελτίωση των εξαγωγών. Θα απαλειφθεί επίσης η αφόρητη πίεση στους ήδη δραματικά μειωμένους μισθούς που προκαλεί ο ανταγωνισμός εντός ευρωζώνης.

12. Η δημοσιονομική και νομισματική πολιτική θα σχεδιαστούν ξανά με στόχο τη μείωση της ανεργίας, την ανάκαμψη της οικονομίας και την ανασύσταση του Κοινωνικού Κράτους. Δεν τίθεται θέμα πληθωρισμού από την έκδοση χρήματος, όπως έχει δείξει η πρόσφατη εμπειρία των ΗΠΑ, της Ιαπωνίας και της Βρετανίας.

Kοινωνικός μετασχηματισμός με αναδιανομή 

Η έξοδος από την Ευρωζώνη είναι όρος για την ανασυγκρότηση της χώρας και την κοινωνική πρόοδο. Αρχικά θα φέρει διαχειρίσιμες δυσκολίες, αλλά θα ανοίξει θετικές προοπτικές για την οικονομία και τις συνθήκες διαβίωσης της κοινωνικής πλειοψηφίας.

Η έξοδος θα μειώσει την αγοραστική δύναμη των τραπεζικών καταθέσεων όσον αφορά τα εισαγόμενα προϊόντα, αλλά επίσης θα μειώσει και την αξία των τραπεζικών δανείων. Η ανάκαμψη της παραγωγής θα προστατεύσει τους μισθωτούς μέσω της μείωσης της ανεργίας και προοδευτικά θα οδηγήσει σε αύξηση των εισοδημάτων. Η ανάκτηση της εγχώριας αγοράς θα είναι προς όφελος των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Οι μεσοπρόθεσμα κερδισμένοι από την έξοδο και την υλοποίηση του προγράμματος ανασυγκρότησης θα είναι η νεολαία, οι συνταξιούχοι, οι ελεύθεροι επαγγελματίες και παραγωγικοί επιχειρηματίες, οι αγρότες, οι εργαζόμενοι και τα μεσαία στρώματα της χώρας. Οι χαμένοι της εξόδου θα είναι οι τράπεζες και τα μεγάλα διαπλεκόμενα συμφέροντα που κυβερνούν τη χώρα επί δεκαετίες.

 
Πλήρες κείμενο